ŞEHİRLERDE DOĞALGAZ DOĞAL GAZ DERGİSİ 155 Doþal Gaz Dergisi MayÆs - Haziran / May - June 2010 31 Do s EH OO ALGAZ O A DO A DO AL GAZ DERGGS RGSİ İ 15 ćki bin yÆldÆr güneĩin doþuĩunun ve batÆĩÆnÆn olanca heybeti ile izlendiþi; yüksekliþi on metreyi bulan büyüleyici heykelleri, metrelerce uzunluktaki kitabeleri ile UNESCO Dünya Kültür MirasÆ’nda yer alan Doþu-BatÆ Medeniyetinin, 2150 metre yükseklikte muhteĩem bir piramitteki kesiĩme noktasÆ, dünyanÆn sekizinci harikasÆ Nemrut. Nemrut’un sÆrrÆnÆn çözülmesi için Kommagene UygarlÆþÆ’ndan bahsetmek gerekir. Yunanca “Genler Topluluþu” anlamÆna gelen Kommagene, ismiyle baþdaĩÆrcasÆna, Grek ve Pers UygarlÆklarÆ’nÆn inanç, kültür ve geleneklerinin bütünleĩtiþi güçlü bir krallÆktÆr. Antik dünyanÆn küçük ancak güçlü ülkesi Kommagene, baba tarafÆ Pers KrallarÆndan “Krallar KralÆ olarak anÆlan Darius’a ile, anne tarafÆ Makedonya HükümdarÆ Büyük ćskender ile akraba olan bir prensin oþlu Mithridates Kallinikos tarafÆndan, ć.Ö. 109 yÆlÆnda baþÆmsÆz bir krallÆk olarak kurulmuĩtur. FarklÆ topluluklardan meydana gelen ve ayrÆ inanç ve kültürlere sahip Kommageneliler arasÆndaki birliþi saþlamak konusunda büyük baĩarÆ saþlayan Mithridates Kallinikos, tanrÆlarla olan baþÆnÆ kuvvetlendireceþi ve böylece ulusunu barÆĩ içerisinde yaĩatacaþÆ inancÆyla ülkesinin çeĩitli yerlerinde tapÆnaklar yaptÆrmÆĩtÆr. ć.Ö. 109 yÆlÆndan günümüzde kadar her dönemde insanlarÆ kendine hayran bÆrakan Nemrut DaþÆ, TanrÆlarÆn DaþÆ Nemrut Kral 1. Antiochos (Theos); Fortuna (Theichye-Kommagene-TanrÆça) Zeus (Oromasdes); Apollo (Mithras-HeliosHermes), Herakles (Ares-Artagnes). Yolunuz bir gün AdÆyaman’a düĩerse güneĩin doþuĩunu bir de Nemrut’tan izleyin deriz. Güneĩin olanca kÆzÆllÆþÆyla dünyayÆ aydÆnlattÆþÆ anlarda tabiat ananÆn ne derece cömert olduþuna bir kez daha hayretle tanÆklÆk edeceksiniz. AdÆyaman’Æn 86 kilometre doþusunda Kahta ilçesinin Karadut köyünde, tepesinde küçük kÆrma taĩlarÆn yÆþÆlmasÆyla oluĩturulmuĩ konik bir tümülüsün bulunduþu, 2150 metre yükseklikte, görkemli bir kültür ve turizm merkezidir. ć.Ö. 1. yüzyÆla tarihlenen ve orijinali 55 metre olan tümülüsün bugünkü yüksekliþi 50 metre, çapÆ 150 metredir. Gündoþumu ve günbatÆmÆnÆn tüm ihtiĩamÆyla izlenebildiþi bu tepede, Kommagene KralÆ 1. Antiochos kendisi için görkemli bir anÆt mezar, mezar odasÆnÆn üzerine kÆrma taĩlardan oluĩan bir tümülüs ve tümülüsün üç tarafÆnÆ çevreleyen kutsal alanlar inĩa ettirmiĩtir. Tümülüs, Kral 1. Antiochos’un ĩereſne tertiplenen törenlere mahsus 3 terasla çevrilidir. Doþu, batÆ ve kuzey teraslarÆ olarak adlandÆrÆlan bu alanlardan doþu ve batÆ teraslarda; sÆra halinde dizilmiĩ blok halinde 8 yontma taĩÆn üst üste oturtulmasÆyla oluĩturulan 8-10 metre yüksekliþinde muhteĩem heykeller, kabartmalar ve yazÆtlar bulunmaktadÆr. Heykeller, bir aslan ve bir kartal heykeliyle baĩlar ve aynÆ düzende son bulur. HayvanlarÆn kralÆ olan aslan yeryüzündeki gücü, tanrÆlarÆn habercisi olan kartal ise göksel gücü sembolize eder. Heykeller her iki tarafta da ĩu ĩekilde sÆralanmÆĩtÆr:
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=