■ ■ ■ DOĞAL GAZ. DERGİSİ 188 •■ MAKALE ■ Şekil 1. İki prob un kapsam kesit görüntüsü (wedge) manuel-otomatik tarama-veri alma faktörleri etkendir. HDPE boruları ultrasonik phased array yöntemi ile muayenesinde bazı zorluklar bulunmakta. Her malzeme gibi, ses yayılımı ses yolu artış ile azalır. HDPE malzemeler için her bir inç başına genlik 18 dB oranında azalmaktadır. Daha yüksek sıcaklıklarda PE malzemelerde hızın azalması nedeniyle nüfuziyet daha zor olmaktadır. Kaynak füzyonu üzerine ultrasonik etkisi bulunmamakta. Dalga boyuna bağlı olarak enine dalgaları HDPE malzeme içine yayılmamakta. Böylece denetim için boyuna dalgalar sınırlayıcı limit olarak karşımıza çıkmaktadır. Rexolite takoz (wedge) kullanıldığında (Phased Array takozlar için ortak bir malzeme) bu malzeme hemen hemen HDPE malzeme ile aynı ses hızına sahip olduğundan refraction çok az olmaktadır. Böylece wedge ki açı ile HDPE içindeki açı aynı olacaktır. Wedge ses yolunu arttıracaktır tarama açısı sınırlamasına ve kaynağa erişim kapsamı azalmaktadır. HDPE ile benzer ses hızlı wedge kullanıldığında sadece orta duvardan iç çap yüzeyini kapsayacak şekilde ve HDPE den daha düşük ses hızında malzemeli wedge kullanıldığında daha yüksek frekanslı ikinci bir prob kullanılırsa orta duvardan dış çap yüzeyine kırılan süpürme açılar kullanılır. Bu kombine sistem ile %97 oranında kaynak füzyonuna ulaşılabilmektedir. [4] 3. Uygulama 1[3] Bu inceleme tekniği geliştirilirken iki düşük frekanslı prob (biri diğerinden biraz HDPE REFERANCE BLOCK il 300 Şekil 2. PE Kalibrasyon Bloğu Backwall echo Şekil 3. Dikey açılmış çentiğin ultrasonik ekran görüntüsü daha yüksek frekanslı) kaynaklı bölgeyi kapsaması için kullanılır. Kaynaklı birleştirme iki bölgeye ayrılır. Bir prob 0-50 derece aralığında tarama yaparken ikinci prob 30-85 derece tarama yapmaktadır. Şekil 1 her bir probun kapsam alanının simülasyon görüntüsünü vermektedir. Probun malzemenin 2/3 alt hacmi kapsayan kısımda kırılma yok iken, üst 2/3 hacmi tarayan prob da kırılma vardır. Wedge malzeme ile HDPE malzemenin boyuna hızları arasındaki fark nedeni ile kırılma olur. Bu kırılma yüksek açıda maksimum miktarda yüzeye yakınlaşmayı sağlar. İki prob da 2 mm çaplı reflektör hassasiyeti başarı ile sağlanmıştır. Şekil 2'de PE kalibrasyon bloğunda dikey açılmış 3 mm lik çentik, 5 mm aralıkla açılmış 2 mm çaplı yatay delikler ve 25 mm çaplı disk bulunmaktadır. Çentik den alınan eko %80 ekran yüksekliğine set edilmiştir (Şekil 3). Burada 0-50 derece aralığında tarama yapan prob kullanılmıştır. Doğal Gaz Dergisi Ocak- Şubat/ January - February 2015
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=