■ ■ ■ DOĞAL GAZ. DERGİSİ 188 •■ MAKALE ■ A-Sca-ı Gr:l A:45.00 Sk:090 L:006 45.00° Şekil 9. Kalibrasyon bloğunda 5 mm derinliğinde YAD görüntüsü Şekil 1 0:Kalibrasyon bloğunda 3 mm derinliğinde çentik derinliğinde çentik YAD görüntüsü 5. Uygulama 3 16 elementli 2,25 MHz prob wedge kullanmadan kontak yöntemi ile 5080 derece tarama aralığında boyuna ses dalgaları gönderilerek ses hızı kalibrasyonu yapılmıştır yapılan kalibrasyon ile hız 2400 m/s bulunmuştur. Kalibrasyon bloğunda yapılan ölçümlerde 25 mm derinliğinde 2 mm çapındaki yandan açılmış delikten (YAD) alınan eko %80 ekran yüksekliğine getirildiğinde kazanç değerimiz 43 dB ve yandan açılmış deliğin derinliği 24,92 mm ölçülmüştür. 15 mm derinliğindeki yandan açılmış delikte (YAD) genlik %80 ekran yüksekliğine getirildiğinde kazanç değerimiz 35 dB olup yandan açılmış delik derinliği 15, 13 mm olarak belirlenmiştir. 5 mm derinliğindeki yandan açılmış delik %80 ekran yüksekliğine genlik getirildiğinde kazanç 30 dB olup derinlik 3,20 mm olarak ölçülmüştür. 30 mm kalınlıktaki PE blokta açılmış olan 3 mm derinliğindeki çentik 49 dB kazanç değerinde 27,05 mm olarak belirlenmiştir. 500 mm çaplı 32 mm kalınlığındaki HDPE alın kaynaklı boruda yapılan kontrolde soğuk füzyon tespit edilmiş olup ekran görüntüsü Şekil 11 'de verilmiştir. Şekil 11.0 500 mm çaplı HDPE boruda yetersiz füzyon örnekleri 6. Değerlendirmeler • 10-50 mm aralığında 160-710 mm çaplı HDPE boruları alın kaynak kontrolü yapılmıştır. • 2 mm çaplı yatay delinmiş deliklerde ve 3 mm'lik çentikde yapılan uygulamanın doğruluğu test edilmiştir. • 2 mm çaplı yandan açılmış delik reflektörler ile yapılan kalibrasyonlar sonucu 2 mm'lik hatayı phased array yöntemi ile tespit edilebildiği görülmüştür. • Her parti HDPE boru imalatı, et kalınlığı, PE cinsi için kalibrasyon gerekmektedir. • HDPE borularda ses zayıflaması çok yüksektir. • Yalnız boyuna dalgalar girişim yapabilmektedir. • Yarım sekme mesafesi HDPE borularda incelenebilmektedir. Tam sekme mesafesinde ses zayıflamasından dolayı zayıf veri alınabilmektedir. • Boru dış çapındaki fazla dudak traşlanarak o derece ile tarama yapılabilir. • Füzyon ve ana malzemenin 2 boyutlu kontrolü sağlanabilmektedir. • Soğuk füzyon (CF) ve yetersiz füzyon (LOF) hatalarını rahatlıkla belirleyebildiği gözlemlenmiştir. • Phased array HDPE boruları kaynak kontrolünde yüksek potansiyel göstermiştir. Doğal Gaz Dergisi Ocak- Şubat/ January - February 2015 7. Kaynaklar 1. Adnan AKK.URT, İbrahim ERTÜRK - "Sıcak Elaman Alın Kaynak Yöntemi ile Birleştirilen PE Doğa/gaz Borularının Güvenirliklerinin Araştırılması" - Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Cilt 16, Sayı 2, 2010, Sayfa 221-233 2. Adnan AKKURT, İbrahim ERTÜRK "PEHD Boru ve Boru Elemanları Kaynak Metodları" 3. Fredrik HAGGLUND, Malcolm SPICER, Mike TROUGHTON - "Development of Phased Array Ultrasonic lnspection Techniques tor Testing Welded Joints in Plastic (PE) Pipes" - 18th World Conference on Nondestructive Testing, 1620 April 2012, Durban, South Africa 4. Brusse/s, Belgium-Caleb Frederick-David Zimmerman-Allen Porter - "Ultrasonıc Phased Array Examination Of Butt-Fusion Joints in High-Density Polyethylene" - Proceedings of the 17th lnternational Conference on Nuclear Engineering -/CONE17-Ju/y 12-16, 2009 5. FredrikHAGGLUND, MalcolmA. SPICER, Mike J. TROUGHTON - "Phased Array Ultrasonic Testing of Welded Joints in Plastic (PE) Pipes" - 6" Middle East Nondestructive Testing Conference, 7-10 October 2012, Kingdom of Bahrain ■
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=