Şekil 5. Deney Dıi'zeneği. 1 ' Şekil 4. Yakıt Seçici ve Gcız Pedalı Hareketi Kontrol Sistemi. gaz pedalından gelen hareketin yakıt sistemlerinden herhangi birine (dizel veya doğal gaz) bir doğrusal hareket akrarıcı ve seçici kontrol ünitesidir (5). Silindir içinde gaz pedalına bağlı olarak ileri geri hareket eden piston ve buna monte edilmiş iki adet pnömarik silindirden oluşmaktadır. Pnömarik silindirlerden biri doğal gaz sistemine, diğeri ise motorun yakıt pompasına kumanda ermektedir. Pnömarik silindirler araçraki basınçlı bava ile çalışmakradı r. Basınçlandırılmış olan pnömatik silindir piston ile hareket ermekte, diğeri ise boşta kalmaktadır. Böylece isteğe bağlı olarak motor doğal gaz veya motorin ile çalışabilmektedir. 3. DENEY DÜZENEĞİ VE YÖNTEMİ 3.1 Deney Düzeneği O.D.T.Ü. Makina Mübendisliği Bölümü Motor Laboraruarı'nadoğal gaz ile çalışan moromn gazihtiyacını karşılayacak birsistem tasarlanmış ve monte edilmiştir (Şekil 5). Doğal gaz yüksek basınçta (200 bar), tüplerde depolanmış ve yüksek basınç gaz barrından regülatöre girerek 5 bar basınca düşürülmüştür. Regülatörden sonra gaz ayar vanasına gelen gaz roramecreden geçirilmiş ve debisi ölçülmüştür. Rocamecreden çıkan gaz eşit dağılımlı radyal gaz ünitesinden motorun giriş manifolduna püskürtülmüştür. DOGAL GAZ DERGİSİ SAYI. 29 126 Gaz ayar vanası hareketine bağlı hava ayar kelebeği ile motora giren gaz/hava karışım oranı istenen seviyede tutulmuştur. Hava debisi GO-POWER bava debi ölçeri ile ölçülmüştür. Egzoz gaz sıcaklığı , egzoz manifoldu çıkışından yaklaşık 50 cm uzaklıkta dijital sıcaklık ölçer ile sürekli olarakölçülmi.işcür. Egzozgazlarının analizi 1-Ioriba MEXA 8420 gaz analizör cihazı ile ölçülmüştür. Egzoz gaz sondası egzoz manifoldunun 2 cm aşağısına monte edilerek örnekler alınmıştır. Egzoz gaz analizörü toplam hidrokarbon, karbonmonoksit, oksijen ve nitrik oksiclerinin (NO ve NO) egzoz gazı içindeki miktarlarını si.irekli olarak gösterebilmektedir. Motor şaftındaki corku ve motor devrin i ölçmek için Froude marka 3 5 0 kW kapasitede hidrolik dinamometre kullanılmıştır. Deneyler için gerekli dizel yakıtı, dinamometre üzerine yerleştirilmiş yakıt deposuna konmuştur. Bu depodan gelen yakıt "yakıt totametre" sinden geçerek mocoragirnıekcedir. Hassas yakıt debisi ölçümleri için sisteme bağlı kalibreli hacimler kullanılmıştır. 3.2. Deney Yöntemi Motor tamamen dizel yakıt ile çalıştırılarak denenmiş ve performans verileri ile egzoz verileri eldeedilmişcir. Seçilmiş olan her hız için deneyler canı yükte, 3/4, 1/2 ve 1/4 yükte yapılmıştır. Tam yük olarak motorun o hızda dizel yakıt ile çıkabileceği maksimum güç alınmıştır. Deneylere başlamadan önce motor enazbirsaat düşük devirde yüksüz olarak çalıştırılarak ısıtılmıştır. Doğal gaz ile deneyler Şekil 5'de gösterilen deney düzeneğinde yapılmıştır. Motor, dizel yakıtla seçilen bızlarda ram, 3/4, 1/2, 1/4 yükte çalıştırılarak deney sonuçları alınmıştır. Tam yük değerleri olarak dizel yakıclı çalışma şarcları ile karşılaştırabilmek için daha önce tarifedilen ram yük kullanılmışcır. Motorun doğal gaz ile çalışmasında elde edilen ram yük değerleri dizel yakıt ile çalışmasında elde edilenlerden daha yüksektir. Buna göre, motorun gücü doğal gaz ile çalıştırıldığında artmaktadır. Bu husus gözlenmiş, ancak mocorda oluşacak fazla gerilimler nedeni ile ram yükün üzerine çıkılmasından sakınılmıştır. 4.DENEY SONUÇLAR! VE İRDELEME Toplanan veriler doğrudan IBM uyumlu bilgisayarda dacabase programına girilmiştir. Sonuçlargrafiksel olanıkeldeedilmiştir. Motor gücü standart atmosferik şarclara göre verilmiştir. Motor yükü, 1/4 yükten cam yük durumuna yükseltildiğinde dizel yakıtlı ve çift yakıtlı çalışmadurumlarında aşağıdaki lıususlar -• - - -- ;�-
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=