2000-201 O YILLARINDA AVRUPA EKONOMİK KOMİSYONU BÖLGESİNDEKİ GAZ PAZARLARINDA VE GAZ ENDÜSTRİSİNDE GELİŞMELER VE BEKLENTİLER SEMPOlYUMU büyük bir önem ta!Şımakcave fosil yakıtlar içinde doğal gaz rezervleri önemli bir yer nırmakrnclır. Bugünkü üretim miktarı dikkate alındığında, doğal gazın ömrü petrolegöredahauzundur. Aynı zamanda doğal gazın petrole göre daha remiz bir yakıt olması ve bilhassa kombine ısı ve güç sistemleri dahil,güç üretim inde daha fazlakullanılmaya başlanması, doğal gaw olan rnlebi giderek amrmakraclır. Yakıt ikamesinin en zayıf olduğu ulaştırm,ı sektöründeki bağımlılığın azaltılmasına, doğal gazın bir katkıda bulunması da mümkündür. Doğal gaz, sıvılaştırılmış doğal gaz dahil, uluslararası ticaret piyasasının önemli kalemlerinden biri olma yolundadır. Doğal gaz arzının çeşitlilik, uzun süreli bulunabilirlik ve kaynak güvenliği ihtiyacı büyük önem arzermektedir. Acil durumlara karşı, harekete geçmede, genellikle erkin ve verimli çalışan piyasanın önemi büyük olmuştur. Bu bakımdan doğal gaz sektöründe etkin ve verimli çalışan bir piyasanın remini önümüzdeki yılların en önemli konularından birini teşkil etmektedir. Enerji piyasasında, el iğer enerji kaynakları arasında olduğu gibi, doğal gaz arz piyasasında da rekabetin temini gerekli görülmektedir. Enerjinin verimli kullanımını önemli ölçüde artırmak için kombine ısı ve güç ile bölge ısıtmasının çok yönlü yararları bulunmaktadır. Bölgesel olarak doğal gazdan elektrik enerjisi üretmeksuretiyle sanayi ve konutlarda enerjinin daha verimli kullanım imkanlarının değerlendirilmesi kaçınılmaz bir gerçektir. Değerli Misafirler, Üzerinde durmamız gereken ikinci bir konu da enerji-çevre ilişkisidir. Milli ve milletlerarası çapta enerji ile ilgili çevre problemlerinin çözülmesi büyük önem arzetmekteclir. Maliyet açısından en etkin, verimli araçların bulunması ve çevresel endişelerle doğrudan ilgili yaklaşımların birbirleriyle uyumlu bale getirilmeleri için, enerji kullanımının çeşitlendirilmesi ve uluslararası enerji ticaretinin artırılması zorunludur. Özellikleenerji verimliliğinin artırılması başta olmak üzere, enerji ve çevre ile ilgili politikaların birarada yürütülmesi gerekmektedir. Gerekl_i reci birler zamanında alınmadığı takdirde, enerji sektörünün çevreye telafisi mümkün olmayan zararlar vereceği açık bir gerçektir. Bu açık gerçek, doğal gazı aranılan ve tercih edilen bir enerj i knynağı konumuna sokmuştur. Doğal gazın çevreye etki bakımından önemli avantajları olduğu herkesce malumdur. Çevre dostu niceliğinden dolayı doğal gaza olan talep, her geçen gün artmaktadır. Enerji politikalarını eckileyen bir diğer önemli konu drt Sovyetler Birliği'nin dağılması sonucu ortayaçıkan gelişmelerdir. Bu gelişmeler sonucu bağımsızlığını kazanan ülkelerin batı ile yeni bağlantılara girmeleri ve piyasa ekonomisine yönelmeleri, kalkınma ve daha fazla refah arayışları bu ülkelerin enerji taleplerini artıracak bir faktör olarak ortaya çıkmaktadır. Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra ortaya çıkan bir diğer gelişme, enerji kaynağı açısından zengin ülkelerin bağımsız bale gelmeleridir. Halen Bağımsız Devletler Topluluğu içinde yer alan bu ülkelerden Türkmenistan, Kazakistan ve Özbekiscan'da önemli doğal gaz rezervleri bulunmaktadır. Bu i.ilkeler de kendi ekonomik gelişmelerini remin için bu knynaklarını haklı olarak en iyi bir biçimde değerlendirmek isteğincledi rler. Değerli Misafirler, Göri.ildi.iği.i gibi son gelişmeler doğal gazaolan talebin giderekarracağını ortaya koymaktad ır ve diğer Avrupa ülkelerinde doğal gaza olan talep, gerek enerji güvenliği, gerek çevre şnrtları bakımından giderek artmaktadır. Bu konuda dışa bağımlı olan ülkemizde de halen yıldn 5 milyar 1111 'e yakın miktarda doğal gaz kullanılmaktadır. Doğal gazın, ana hac güzergahı dışında Karadeniz, Ege ve Güney bölgelerine ulaşcırılma�ına yönelik projelerin gerçekleştirilmesi çalışmalarına devam edilmektedir. Karadeniz doğal gaz battı DOĞAL GAZ DERGİSİ SAYI. 29 38 yapımına başlanmıştır. Diğer projelerin de kısa zamand,t doğal gaz temin durumuna göre gerçekleştirilmesi beklenmektedir. Bu projelerin hedeflediği doğal gaz pazarı ,20 milyar m· 1 'ün üzerindedir. Ülkemizde, Rusya Federnsyonu'ndan remin edilen doğal gazın yanında, 1994 yılından itibaren Cezayir'den sıvılaştırılmış doğal gaz ithaline başlanacaktır. Buna karşılık yeni gaz kaynaklarına da ihtiyacımız vardır. Buna paralel olarak Avrupa ülkelerinde de doğal gaz açığı, 2010 yılında yaklaşık 260 milyar ın- 1 civarında olacaktır. Bu nedenle ülkemizin ve diğer Avrupa ülkelerinin gaz talebinin karşılanması amacıyla yeni doğal gaz kaynaklarına ihtiyaç cluyulmakcaclır. Bu açıdan Türkmenistan, Özbekistan, Karar, İrnn gibi ü lkelerin gaz rezervleri büyük önem kazanmıştır. Gerek üretimin artırılması, gerekse kaynak çeşitlendirilmesi bakımından bu kaynakların devreye sokulması, önemli bir ihtiyaç olarak ortaya çıkmakrndır. Avrupa ile paralel bir gelişme içinde bulunan Tlirkiye, doğal gaz endüstrisinde de büyük bir atılım içinde olup, Avrnpa'da gerçekleştirilen yeni teknolojik uygulamalar ve yasal düzenlemeler, Ti.irkiye'nin enerji politikası çerçevesinde değerlendirilerek zamanında uygulamaya konulmaktad ır. Bu tür sempozyumların işbirliği imkanlarının araştırılması ve geliştirilmesinin yanında, doğal gaz sektöründeki gelişmelerin ilgili ülkelere aktarılması yönünden de faydalı olduğu inancı içindeyim. Bu sempozyum vesilesiyle, birçok ülkeden doğal gaz sektöründe uzman seviyesinden, üsc düzey yeckililere kadar, geniş bir yelpazede çok sayıda değerli kişinin biraraya getirilmiş olmasından mucluluk duyuyorum. Sempozyum sonucunda dlinya doğal gaz sektörüne katkısı olacak yeni ilişkilerin doğacağına inanıyorum. Bu duygu ve düşüncelerle hepinize başarılar diliyor, saygılar sunuyorum.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=