MAKALE Uygulama aşamasında P.İ.G.M.'nün taşra teşkilatının olmaması, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın standartlarından gelen yetki donanımı ve birçok ilde bulunan teşkilatları nedeniyle denetim ve kontrollerin daha etkin ve düzenli yürütülmesi amaçlanarak, LPG Dağıtım Şirketleri Sanayi ve Ticaret Bakanl ığı ve E.T.K.B. yetkililerinin katıl ımı ile yetki ve sorumluluklar bazında görev dağılımı yapılmıştır. Böylece E.T.K.B. sorumluluğunda bulunan LPG Dağıtım ve Pazarlama Şirketlerinin onaylanarak faaliyete geçmesi ile gaz tahsisinin yapılması aşamasından sonraki, tüp dolumu, dağıtımı, zorunlu standartların uygulanması ve denetimi aşamalarında, Sanayi ve Ticaret Bakanl ığı 'na yetki devri yapılarak bir yıl sonra yani 29.05.1991 tarihinde yürürlüğe girmek üzere, 29.05.1990 tarih ve 20532 sayıl ı Resmi Gazete'de Sanayi ve Ticaret Bakanlığı 'nın "Sıvılaştırılmış Petrol Gazı (LPG) Dağıtım Şirketleri ile Yetkili Bayilerin ve Tüketicilerin Uymaları Gereken Usul ve Esaslar"a ilişkin tebliği yayınlanmıştır. Bu yeni uygulama çerçevesinde, 23.05.1987 tarihli E.T.K.B. Tebliğinde yer alan LPG'nin propan ve bütan karışı m oranları ve LPG dağıtım şirketi kurulması ile ilgili maddelerin ve ayrıca, tamim şeklinde yer alan LPG dağıtım şirketi kurulması aşamasında aranan koşulların yer aldığı yeni bir tebliği oluşturulmuşve 1 7.08.1 991 tarih ve 20963 sayıl ı Resmi Gazete'de yayı mlanmıştı r. Söz konusu tebliğin 1 -(01 ) maddesindeki şirket sermayesi 3 milyar TL'den, 1. 18.08.1993 tarih ve 21672 sayıl ı Resmi Gazete'de yayımlanan E.T.K.B. Tebliği ile 30 milyar TL'ye, 2. 21.12.1996 tarih ve 22854 sayıl ı Resmi Gazete'de yayımlanan tebliği ile de 1 50 milyar TL'ye yükseltilmiştir. Sonuç olarak halen yeni kurulacak LPG dağıtım ve pazarlama şirketinde aranan koşulları içeren: ♦ 1 7.08.1991 tarih ve 20963 sayıl ı, ♦ 18.08.1993 tarih ve 21672 sayıl ı, ♦ 21 .12.1996 tarih ve 22854 sayıl ı, Resmi Gazetelerde yayımlanmış, E.T.K.B.'nın 3 adet tebliği yürürlükte bulunmaktadır. Yürürlükte bulunan bu Tebliğlerde yer alan koşulların halen faaliyetini sürdüren mevcut 45 adet LPG dağıtı m ve pazarlama şirketleri tarafından karşılanmasının sağlanması birinci konu olup, söz konusu şartların günün koşullarına göre uyarlanması ikinci önemli hususu oluşturmaktadır. Ayrıca, serbest rekabet kuralına göre, özel sektörün yapılanması, yukarıda detaylı olarak belirtilen LPG pazarlarında karlılık ilkesinin geçerli olması, aranan koşulların ve LPG dolum tesisi yatırımlarının verimlilik açısından m utlaka güncelleştirilmesi büyük önem taşımaktadır. 1990'11 yıllarının ikinci yarısında, LPG'nin tüplü kullanımının yanı sıra dökme ve otogaz olarak kullanımında artış gözlenmiştir. Öncelikle tüketicinin, LPG'nin fiyatlandırma politikasından gelen ekonomik göstergesi nedeniyle tercih ederek araçlarına kaçak olarak, can ve mal güvenliğini riske sokma pahasına ilkel yöntemlerle LPG dönüşüm aparatını uygulatmasıyla otogaz Türkiye'nin gündemine girmiştir. Oo�al Gaz Dergısı 73 Fiili durumun oluşumu ayrıca, büyük şehirlerde yaşanan hava kirliliği ve bu kirlilikte, motorlu taşıtlardan kaynaklanan egzoz gazı emisyonlar ının %75-80'Iere varan payı LPG'nin hızl ı bir şekilde alternatif yakıt olarak yerini almasını sağlamıştı r. Bu konuda ilk mevzuat oluşumu Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nı n Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmeliğin 119. Maddesine Bir Alt Bent Eklenmesine Dair Yönetmeliğin, 29.06.1995 tarih ve 22328 sayılı Resmi Gazete'de 6 ay sonra uygulanmak üzere yayımlanması ile başlamıştır. Ben burada konuya daha çok E.T.K.B. tarafı ndan uygulanan mevzuat açısından bakmak istiyorum. E.T.K.B. tarfından 3154 sayıl ı Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Yasa ve 89/14264 ve 97/9758 sayıl ı Kararnameler uyarınca; 31.10.1997 tarih ve 23156 sayıl ı R K e ul s la m n i Gazete'de "LPG'nin Tüplü, Dökme ve Otogaz olarak ımı ve Kontrolleri" hakkında bir tebliği yayımlanmıştır. Bu tebliği ile; ♦ Otogaz kullanımı nı n genel olarak tahsisi, LPG dağıtım şirketlerinin otogaz şirketi olarak onaylanması, otogaz bayilik örgütünün kurulması, takibi ve kontrolü gibi konular koordine edilmiştir. ♦ Otogaz ikmalinin E.T.K.B.'ce "Otogaz Dağıtım Şirketi" olarak onaylanmış LPG dağıtım şirketleri tarafından yapılacağı, ♦ Otogaz bayilerinin, otogaz onayı alınış dağıtı m şirketiyle bayilik sözleşmesi yapmadan "Otogaz İstasyonu" açamayacağı, ♦ Söz konusu tebliğin madde-1-(d) fırkasında, "Başka şirketlere ait LPG otogaz bayilerine LPG satışı yapmayacağını ve bayilerini kontrol edeceğini ve bu tebliğe aykırı davranmada ısrarı halinde ise bayiliklerini iptal edeceğini, kendisi veya başka şirketlerce bu şekilde iptal edilen bayilere şirketi tarafından tekrar bayilik verilmeyeceğini belirten taahhütname" ibaresi yer aldığından, her bayinin bir dağıtım şirketi ile bayilik sözleşmesi yapacağı Ahünkcmakü, gbeutirkilmonişutirh. alen tartışmalı olup, söz konusu tebliğ yorumlandığında bir şirketin birden fazla dağıtım şirketi ile bayilik sözleşmesi yapabileceği, şirketler yasasına göre değişik illerde şubeler açabileceği görüşünün de oluşturulabileceğini savunan kesimler bulunmaktadır. ♦ LPG dağıtım şirketi ile bayilik sözleşmesi olmayan otogaz istasyonlar ının mahalli idarelerce kapatı lacağı, ♦ Otogaz olarak kullanılan LPG'de ödenmesi gereken AFİF'in, otogaz istasyonlarında şirketlerine tüplü ve dökme LPG satışı yapı lmak üzere verilen ürünün, otogaz olarak satı lması nedeniyle ödenmemesi halinde, tebliğe aykırı faaliyetin yanı sıra vergi ve fon kaçakçıl ığının da gündeme geldiği, konunun Maliye Bakanl ığı 'na intikal ettirileceği, ♦ Tebliğ hükümlerine aykırı davranan LPG dağıtım şirketlerinin 1 ay süreyle %30, %50 ve %1 00 gaz tahsisinin kesileceği, bayilerin ise 5 gün, 1 O gün ve 30 gün süre ile faaliyetlerinin durdurulacağı, hükümleri getirilmiştir. Ancak, herşeye rağmen fonsuz alınan LPG otogaz istasyonlarında fonlu olarak tüketiciye satılmış ve çok büyük meblağlarda haksız kazanç elde eden bayiler olmuştur.(!@ Makalenin de •aıııı ./. sayımızda yoyııılonacaktır. Mart • N,son 2001 Soy, 73
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=