Doğalgaz Dergisi 141. Sayı (Ekim 2008)

KJ/mm2h 245 212 ·.;� 180 � 147 :O a 114 82.0 49.2 16.4 I -1 Wobbe No I 49.8 MJ/m3 1// 1 C,=0.9 1 / V t\\ / V � /, V Difüzorsüz durum � � /,, V ';, Oifüzorlü durum _/ V L---" 2 , � � k 4 6 �ı.:::::::: Hava/Gaz Oranı -- 8 10 425 375 275 (<ı: 225 c � 175 � U) Q) 125 :,,:: 75 25 Şekil 3. Brülör ağzı ile enjektör delik alanı arasındaki ilişki ve izafi yoğunluğu 0.56 olan doğalgaz için hava/gaz yükleme oranları arap•tm Regülatör Fırın yada anma odası sındaki ilişki Şekil 4. Hava üflemeli enjektör sistemi basınca getirilerek temin edilir. Hem tabii çekişli ve hem de hava üflemeli brülörler gaz ve havanın brülör öncesinde değişen derecelerde karıştığı ön karışımlı sistemlerdir. Alttaki şekilde şematik olarak üflemeli brülörlerin yapısı gösterilmektedir. Genişleyen hava jeti, hava nozulunun çıkışına yakın olan karışım tüpüne alınan sıfır basınçta bulunan gaza gönderilir. Bu prensip, yanma için gerekli tüm havayı vererek iyi bir gaz/hava karışımı elde etmemizi sağlar. Oluşan alev, hızlı oranlarda ısı açığa çıkmasına yol açar ve bu nedenle bu brülörler yüksek sıcaklık gerektiren işlerde kullanılırlar. Cebri üflemeli ön karışım brülörleri birçok avantaj nedeniyle endüstriyel gaz sektöründe geniş bir kullanıma sahiptir (1, 2, 3]. 2.4. Nozul Karışım Brülörl eri Eğer brülör nozuluna kadar gaz ve hava karışımı olmuyorsa bu sistem nozul karışımlı sistem olarak bilinir. Gaz ve hava ilişkili valflerde yada diğer tekniklerle orantılı olarak ayrılır ve brülör nozuluna bağımsız olarak getirilir. Bu metotla karışa tırma sonucu elde edilen yanma oranları, yüksek sıcaklıkta yapılacak işlemler için geliştirilebilir. Bu brülörler, endüstriyel proseslerde kazanları yakan ve güç santralleri kazanlarında en yaygın olarak kullanılan tiplerdir. Çok çeşitli formlarda olabilen gaz yolları, gazın hava akımı içine girmesini sağlar ve bir brülör tünelinde yada brülör yüzünde kısmi veya tam yanma oluşur. Nozul karışım brülörlerinde gaz/hava karışır ve genellikle bir refrakter tünel olan brülör nozulunda aynı anda yanma meydana gelir. Tünel, bir alev tutucu gibi davranır. Tünel içinde, alevi stabilize eden tünel duvarlarında ısı depolanır. Tünel ısı geçiş sistemi oluşturarak içinde alev gazlarının resirkülasyonunu sağlar. Bu işlem sırasında alevin kökünü, tutuşmaya meyilli sıcaklıkta tutar. Bu durum hem stokiyometrik şartlarda hem de büyük bir hava fazlalığı ile oldukça düşük akışlarda bile tatmin edici operasyonlara imkan tanır. Alttaki şekilde girdap akımlı ve paralel akımlı modellerin prensip şeması yer almaktadır. Girdap kanaları b Şekil 5. a) Paralel akımlı b) Girdap akımlı tünel karışım brülörü ve sıcak refrakter yüzey sta bilizasyonu Nozul karışım brülörleri, çift yakıtlı brülörlerin gaz brülörü kısmını teşkil etmektedir. Nozul karışım brülörlerinin bir avantajı ön ısıtmalı havayla çalıştırılabilir olmalarıdır (1, 4]. 2.5. Diğer Brülör Sistemleri Endüstriyel ve ticari gaz kullanımında yukarıda sayıldığı gibi başlıca 4 grup brülör sistemi vardır. Ancak, titreşimli yakıcılar ve katalitik yakıcılar gibi sistemler tam olarak bu sınıflandırmaya uymazlar ve bunlar radyant tüplü reküparatif brülörler ve daldırmalı tüp brülörler gibi özel uygulamalarla birlikte düşünülürler (2, 4]. Bu guruptaki başlıca brülör tipleri; t Radyant Brülörler (Çeşitleri: Poröz ortam brülörleri, Schwank tipi radyant brülörler, Radyan! fincan ve düz alev brülörleri, Radyant tüpler, Tel örgü (kafes tipi) brülörleri, Katalitik brülörler) t Yüksek Sıcaklık Rejeneratif Brülörleri t Sıvı \sıtması İçin Daldırmalı Tüp Brülörle t Pilot Brülörler t Çalışan Alev Brülörleri 3. Kaynaklar (1] Cornfoth, J.R, 1992. Combustion Engi neering and Gas Ulilisation, British Gas School Of Fuel Management, Landon. [2] Borman, G., 1998. Combustion Engineering, Mc Graw Hill Book Co., NewYork. [3] Keating, E. L., 1993. Applied Combustion, Marcel Dekker ine., USA. [4] Akgüngör, A. A, 2000. Doğalgaz Yanması ve Emisyon Oluşumu, Yüksek Lisans Tezi, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. O Doğal Gaz Dergisi 2008 / 141 73

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=