Doğalgaz Dergisi 210. Sayı (Eylül-Ekim 2018)

50 Doğalgaz / Eylül - Ekim 2018 dogalgaz.com.tr MAKALE Görüleceği üzere abone bağlantı bedeli mer’i mevzuat hükümleri çerçevesinde tahsil edilmekte olup, aynı hükümler uyarınca da iadesi mümkün değildir. 3. Güvence Bedeli Bazı sözleşmelerde, alacaklıları borçların ifa edilmemesi riskine karşı özel bir koruma sağlayan ek (mevzuattan doğan veya sözleşmeden doğan) bir garantiden yararlanabilirler. Bu durumda, en geniş anlamıyla bir teminattan söz edilir. (4) İşte doğalgaz piyasası mevzuatındaki abonelerin nakit olarak ödedikleri “güvence bedeli” bu tür bir teminattır. Dağıtım şirketinin alacaklarını garanti altına alabilmesi amacıyla mekanik sayaç (faturalı sayaç) kullanan tüketiciler- den abonelik sözleşmesinin imzalanması sırasında bir defaya mahsus olarak aldığı bedel, güvence bedeli olarak nitelen- dirilmektedir. Güvence bedeli yalnızca mekanik (faturalı) sayaç aboneliklerinden tahsil edilmekte olup, ön ödemeli (elektronik/kartlı) sayaçlarda tahsil edilmemektedir. Zira ön ödemeli sayaçlarda tüketicilere fatura çıkarılmamakta tüketiciler doğalgazı önce alıp, sonra kullanmaktadırlar. 3.1. Güvence Bedelinin Hukuki Çerçevesi Güvence bedeli Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin 38 ve 39. maddelerinde düzenlen- miştir. Şöyle ki; Yönetmeliğin “Müşteri Sözleşmeleri” başlıklı 38. maddesi “İlk abonelik esnasında yapılacak abonelik söz- leşmesi; iç tesisat proje onayını müteakip gerekli belgelerin dağıtım şirketine ibrazından ve ilgili mevzuat çerçevesinde belirlenmiş güvence bedelinin tahakkukundan ve/veya tah- silinden sonra imzalanır veya mesafeli sözleşme yapılır.” hükmünü havidir. Yine aynı Yönetmeliğin “Güvence Bedeli” başlıklı 39. maddesi de “Dağıtım şirketi, alacaklarını garanti altına ala- bilmek amacıyla, mekanik sayaç kullanan abonelerden abonelik sözleşmesinin imzalanması sırasında bir defaya mahsus olmak üzere güvence bedeli alabilir. Ancak ön öde- meli sayaç kullanan abonelerden güvence bedeli alınmaz.” hükmünü havidir. Amir hükümler doğrultusunda alınan güvence bedelinin ne kadar olması gerektiği de EPDK tarafından belirlenmek- tedir. Nitekim 2018 yılı için bu bedel 21.12.2017 tarih ve 7577 sayılı kurul kararı ile 427,00 TL olarak belirlenmiştir. 3.2. Güvence Bedelinin İadesinin Şartları Güvence Bedelinin İadesi Şartları; Güvence bedelinin hangi şartlarda iade edileceği Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinde düzenlenmiş olup, “Yönetmeliğin Güvence Bedeli” başlıklı 39. maddesinin 5. fıkrasında “Abonelik sözleşmesi sona eren veya müşterinin muvafakati ile mekanik sayacı ön ödemeli sayaç ile değişti- rilen abonenin, dağıtım şirketinde bulunan güvence bedeli, tüm borçların ödenmiş olması ve nakit olarak alınan güvence bedellerinin ise ilgili mevzuat çerçevesinde güncelleştirilmesi kaydıyla, abonelik sözleşmesinin sona ermesine ilişkin talep tarihinden itibaren en geç on beş gün içerisinde aboneye veya onun yetkili temsilcisine iade edilir. Serbest tüketicilerden güvence bedeli alınıp alınmayacağı ve koşulları imzalanacak sözleşmeler kapsamında serbestçe belirlenir. (5) ” şeklinde düzenlenmiştir. Görüleceği üzere amir hüküm uyarınca güvence bedeli ancak; • Abonelik sözleşmesinin sona ermesi veya • Müşterinin muvafakati ile mekanik sayacı ön ödemeli sayaç ile değiştirilmesi, • Abonenin dağıtım şirketine olan tüm borçlarını ödemiş olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi halinde iadesi işlemi yapılabilecektir. Yukarıda izah edildiği üzere tüketicilerden tahsil edilen güvence bedeli söz konusu şartların gerçekleşmesi halinde iade edilecektir. 4. SONUÇ Tüm bu açıklamalardan çıkarılacak sonuç şu dur ki; abone bağlantı bedeli ve güvence bedeli kavramları içe- rikleri itibariyle farklıdır ve abone bağlantı bedeli tahsil edilen bir tüketiciden tüketiminin tespiti için aboneliğine faturalı sayaç özgülenmesi halinde güvence bedeli de tahsil edilecektir. Bu durumda abone bağlantı bedeli iade edilme- yecekken, şartların oluşması halinde güvence bedeli iade edilebilecektir. n (4) TERCIER Pierre, PICHONNAZ Pascal, DEVELİOĞLU H. Murat, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Onikilevha Yayınları, İstanbul, 2016, s.422 (5) Mülga Fıkra 27.05.2016 tarih ve 29724 sayılı Resmi Gazete “Abonelik sözleşmesi sona eren veya müşterinin muvafakati ile mekanik sayacı ön ödemeli sayaç ile değiştirilen abonenin, dağıtım şirketinde bulunan güvence bedeli, tüm borçların ödenmiş olması ve nakit olarak alınan güvence bedellerinin ise ilgili mevzuat çerçevesinde güncelleştirilmesi kaydıyla, talep tarihinden itibaren beş gün içerisinde aboneye veya onun yetkili temsilcisine iade edilir. Serbest tüketicilerden güvence bedeli alınıp alınmayacağı ve koşulları imzalanacak sözleşmeler kapsamında serbestçe belirlenir.”