Doğalgaz Dergisi 33. Sayı (Temmuz-Ağustos 1994)

onaylatmak zorundadır. Otoprodüktörlerin kendi faaliyet alanları için elektrik ihtiyaçlarını karşılamak üzere elektrik enerjisi üretip iletmek amacıyla kuracakları tesislerin kuruluş amaçları aşağıdaki iki sınıftan birine uygun olmalıdır. a) Ulusal elektrik sistemine bağlı olamayan tesisler: Bunlar bölgeye elektrik enerjisi gelmesinden sonra bundan sonraki faaliyetleri için yeniden izin alırlar, b) Ulusal elektrik sistemine bağlı tesisler: Bunlar kimya, petrol, metalurji gibi büyük sanayi tesisleri olup, enerji ihtiyaçlarının bir bölümünü; bağlı oldukları sistemden karşılarlar, diğer bölümünü ise kendi elektrik üretim tesislerinde güvenilir biçimde ve ekonomik olarak üretirler. 4. OTOPRODÜKTÖR ENERJİ PROJELERİNİN BUGÜNKÜ DURUMU Bakanlığımız tarafından bugüne kadar, üretilen elektriğin ikinci bir şahısa satılmaması koşulu ile otuza yakın firmaya otoprodüktör grubu olarak ön müsade verilmiştir. Bu müsadelerin toplam kurulu güçleri yaklaşık 800 MW'ı bulmaktadır. Ürettikleri enerjiyi kendi bünyelerinde tüketmeleri ve üretim planlamalarını ihtiyaçlarına bağlı olarak kendileri yapmalarından dolayı, yıllık üretimleri tarafımızdan bilinmemektedir. 3096 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden sonra da, bu kanun kapsamıdışındakalanve kendi ürettiği enerjiyi kendisi tüketmek amacıyla Bakanlığımıza başvuruda bulunan firmalar olmuş, fakat henüz enerji üretme faaliyetleri başlamamıştır. 3096 sayılı kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, enerji santralı cesis edip, otoprodüktör olarak işletmek üzere Bakanlığımıza yapılan başvurularda, temiz birenerji kaynağı olan doğal gazın ülkemizde kullanılmaya başlanması ile büyük bir artış olmuştur. Gelecek yıllarda doğal gazın yaygınlaşmasına bağlı olarak değişik illerde ocoprod'üktör enerji ürerim calebinde büyük bir artış olması beklenmektedir. Bu gelişmenin ülkemizdeki elektrik enerjisi arz/calepdengesinin korunmasında olumu rol oynayacağı açıktır. Elektrik enerjisine olan hızlı ralep artışının karşılanmasında büyük tüketicilerin (kimya, tekstil, çimento gibi) ve sanayi bölgelerinin ihtiyaçları olan buharın ve elektrik enerjisinin kendileri tarafından karşılanması enerji sektörüne katkıda bulunacaktır. Finansman ve teknik olarak yeterliliğe sahip olan özel sektörün bu imkanlarını enerji sektörünekanalize ermek, sektör açısından faydalı olacaktır. Otoprodüktör enerji üretimini özel sektör açısından incelendiğimizde sağladığı faydalar şu şekilde özetlenebilir. Günümüzün en verimli kojenerasyon sistemlerinin kullanılması yoluyla enerjiyi daha ucuza maletmek; şirketin enerji giderlerini en aza indirerek ürün maliyetini düşürmek ve dünya pazarlarındaki rekabetgücünü arttırmak, ulusal enerji şebekesinde meydana DO�AL GAZ DERGiSi SAYI. 33 70 gelebilecek kesintilere ve dalgalanmalara karşı işletme emniyetinin sağlanması ve bu sayede ürün telafi ve iş gücü kayıplarının minimize edilmesi; fabrikaların acık proses ısısının değerlendirilmesi. Sanayi tesislerinde açığa çıkan artık ısıdan yararlanan kombine çevrimli tesisler ile ara buharı, egzos buharı ya da bunların karışımı biçiminde açığa çıkan ısının verimi yükseltilerek gerekli buhar ihtiyacını sağlayan buharçevrimli tesislerde açığa çıkan ısının otoprodüktör enerji üretimi şeklinde kullanılması, gerek üretim yapan firmaya gerekse enerji sektörüne katkıda bulunacaktır. Yalova (l 7 +20. l MW) ve Çerkezköy'de(2 l MW) AKEN, Bursa'da (60 MW) BİSAŞ Otoprodüktör grupları ve Yalova'da (2x4.4 MW) YALOVA ELYAF ve İPLİK SAN. TİC. A.Ş.'ce doğal gaza dayalı dört santral tesis edilip otoprodüktör olarak işletmeye açılmıştır. 3096 sayılı kanun kapsamında tesis edilip otoprodüktör olarak işletilmekte olan bu santralların kurulu güçleri yaklaşık 127 MW, yıllık enerji üretimleri 480 GWh'dır. İşletmede olan santrallar dışında değişik aşamalarda bulunan oroprodükcör santral başvurularının toplam kurulu güçleri 300 MW'ı bulmaktadır. Önümüzdeki yıllardaocoprodükcör santral kurmaya yönelik taleplerin artacağı ve toplam kurulu güçlerinin enerji sektörü içerisinde daha etkili bir rol oynayacağı beklenmektedir. 5. SONUÇ Enerji ihtiyacımızın güvenilir,. ucuz, temiz ve kali celi olarak sağlanması temellerine oturan enerji politikamızda bir·yandan mevcut kaynaklarımız ve üretim tesislerimizden en verimli şekilde yararlanmak arttırmak diğer yandan yeni kaynakları ülke ekonomisine kazandırmak amacıyla çalışmalarımız devam etmektedir. Ülkemizdeki elektrik enejisi talebinin yılda %8'lik birarcışla 2010 yılında 270 milyar kWh'a çıkacağı beklenmektedir. Bu ihtiyacın karşılanabilmesi için enerji sektörüne her yıl yaklaşık 2-2.5 milyar dolarlık yatırım yapılması gerektiği hesaplanmaktadır. Olay perspektifte ele alındığında, büyük enerji yatırımları kadar otoprodüktör enerji üretiminin desteklenmesi gerektiği açıktır. Enerji sektörüne otoprodüktör enerji üretmek amacıyla, özel sektörün finansman kaynaklarının aktarılması bir yandan her yıl zorunlu olarak yapılması gereken enerji yatırımları için gerekli finansmanın bir kısmının karşılanmasını bir yandan da artan enerji talebinin az da olsa karşılanmasını sağlayacaktır. Sanayi sektöründe, kojenerasyon uygulamalarını kontrollü olarak yaygınlaştırılması ve teşvik edilmesiyle, sanayide kullanılan elektriğin daha ucuz ve kesintisiz olarak sağlanması temin ed ilecek ve sanayi ürünlerinin maliyetlerinin azaltılması ile sektörün uluslararası piyasalarda rekabet şansı artacak cır.

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=