Doğalgaz Dergisi 41. Sayı (Kasım-Aralık 1995)

o • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • Doğal gazın tanıtılması için gerekli malzemenin kalite ve içeriğinin özellikle halkın ilgisini çekme açısından dikkatli bir şekilde ve sürekli olarak gözden geçirilmesi gerekir. Birlik yapıcı bir pazarlamavehalkla ilişkiler politikasının belirlenmesi konusunda önemli bir rol oynayabilecektir . Doğal gaz spesifıkasyonları ve politikaları hiçbir zaman dondurulmuş nizamnameler ve politikalar değildir. Edinilen bilgiler, teknik yenilikler ve tüketiciye daha iyi bir hizmet vermeye yönelik yeni gereksinmeler paralelinde de sürekli değişirler. Bunlara bağlı kalınması ve gelişmelere uygun olarak değiştirilmesi, birliğin ilgili birimleri arasında önemli bir iş birliğini ve ortak çalışmayı gerektirir. Böylece sonunda standardize edilen ürünler, emin bir şekilde pazarın gereklerini yerine getirerek rekabet gücü yüksek ürünler haline gelirler. Konuşmamızın başında da belirttiğim gibi ekonomiye 20-25 trilyon artı değer ve 23.500 kişiye istihdam sağlayan Doğal Gaz Sektörü Türkiye'nin doğal gaz projeksiyonunu ve politikalarını bilmeden yapılan çalışmalarla bu mertebelere ulaşmışdır. Bilmeden diyorum çünkü sektör doğal gaz ile ilgili yatırım plan ve projelerini ya şahsi çabaları ile bilgi edinerek, ya da kulaktan dolma bilgilerle gerçekleştirmektedir. Bunun bir örneğini çok kısa bir süre önce Sayın Başkanın da bulunduğu bir platformda yaşadık. ETKB Müsteşarı Sayın Ahmet GÖKÇEN'in açıkladığı rakamlar ile Türkiye'nin 1994 yılı doğal gaz kullanım miktarı, 1995 ve sonrası için 2006 yılına kadar ki süre içerisinde çeşitli ülkelerle yapılan anlaşmalar ve doğal gaz arz projeksiyonu hakkında bilgi sahibi olabildik. Verilen rakamları incelediğinizde remin edilecek doğal gazın 48 milyar mYe ulaştığını görüyoruz ancak bu miktar protokoller bazında kaim ış ve en erken 1 998-99 yıllarında temin edilebilecek. Daha sonra da bu kongrenin birinci günü Sn. Gökhan YARDIM'ın çok değerli sunuşu ile 2 milyar m3 farklı bir rakam olmasına rağmen hemen hemen aynı paralelde bilgi aldık. İşte "Gaz Birliği" gerçekleştiğinde birliğe mensup kurum, kuruluş ve kişiler bu bilgileri tesadüfen değil düzenli ve sürekli olarak elde edebilecek ve kendi yatırım plan ve projelerini de buna göre yapabileceklerdir. Hatta İZGAZ, AGDAŞ, BALIKESİR, EREĞLİ vb. projeler fizibilite öncesi çalışmalarda bile birliğin gündeminde camşılabilirse, birbirine yakın kapasitedeki projelerde birbirinden çok farklı ihale bedelleri ile karşılaşılmaz. Örneğin hepsi de yaklaşık 200 milyon/ m3 yıllık tüketim yapacak projelerden İZMİT 40milyon $, ADAPAZARI 13milyon$ ESKİŞEHİR llmilyonS gibi. Ancak daha fazla vakit kaybetmeden bir an önce vücuda getirilmesi gereken "Gaz Birliği" şu an için teknik olarak pek mümkün değildir. Çünkü 2.1. 1990 tarih ve 397 sayılı K.H.K ile doğal gazın ithali, taşınması, satışı, fiyat tespiti ve ülke içinde dağılımı yetkisi BOTAŞ'averilmiştir. Bunun nedenini Doğal Gaz Dergisi'nde söyleşisi de yayınlanan eski Enerji ve Tabii 11 Ekonomiye 20-25 trilyon artı değer ve 23.500 kişiye istihdam sağlayan Doğal Gaz Sektörü Türkiye'nin doğal gaz projeksiyonunu ve politikalarını bilmeden yapılan çalışmalarla bu mertebelere ulaşmışdır. Bilmeden diyorum çünkü sektör doğal gaz ile ilgili yatırım plan ve projelerini ya şahsi çabaları ile bilgi edinerek, ya da kulaktan dolma bilgilerle gerçekleştirmektedir. 11 Kaynaklar Bakanlığı Müsteşarı Sayın Mahir BARUTÇU hassas ve stratejik bir konu olan doğal gazın teknik açıdan Türkiye'de bilinmemesi nedeniyle konunun disipline edilip tekelden halledilmesi için doğal gazla ilgili yetkilerin BOTAŞ'a verildiğini belirtmektedir. Ancak, Sayın Müsteşar da bu K.H.K'nın değişme zamanının geldiğini hatta geçtiğini ifade ermekredir. Bugün Briranya'da bile British Gas' ın monopol statüsü 1994 yılından itibaren bir program dahilinde peyder pey giderilmeye başlanmış, gaz dağıtımı başka kuruluşlara da devredilmiştir. Bu hem sanayi sektörü hem de ticari ve domestik kullanım için geçerlidir. Kendi gazını Kuzey Denizi'ndeki platformlarda ürettikten sonra kendisi tarafından yapılmış hatlara teslim eden ve sadece Britanya � DOĞAL GAZ DERGİSİ SAYI 41 Adaları'na dağıtan British Gas'daki bu öncelik ve monopol statüsü 1994 yılından itibaren yeni bir sürece girmiş ve başka şirketlerin de belli bir ücret ödemeleri halinde dağıtımı ve ticari anlaşmaları yapabilecekleri belirtilmiştir. Sonuç olarak 1988 yılından beri telaffuz ettiğimiz doğal gazın o yıllarda henüz sektörü oluşturacak kişi ve bilgi birikimi yokken bugün toplam 3500 çalışanı ile İGDAŞ, BOTAŞ ve EGO var. Bunlara ilaveten özel sektörde şehir dağıtım projelerini bile başarıyla uygulayan firmalarda, ticari veendüstri kuruluşlarında çalışan bu büyük potansiyelin bilgi birikiminin değerlendirileceği bir platformun oluşturulması ileride gaz kullanacak diğer illerimiz için de yol gösterici olması gerekmektedir. Dğuz..1.ÜRKYILMAZ: Süleyman Bey, bizim de Makina Mühendisleri olarak yıllardır savunduğumuz bir görüşü DOSİDER Genel Sekreteri olarak dile getirdi. Ulusal politikaları tespit edecek bir doğal gaz birliğinin oluşması gerektiğini vurguladı. Böyle bir kurumun neden zorunlu olduğu o kadaraçık ki, eğer kongrenin ilk günü Gökhan Bey'in vermiş olduğu ve daha sonra yayımlanacak olan tebliğ olmasaydı Türkiye'nin gaz temin politikalarına ilişkin bir bilgiye ulaşma imkanı bulunmayacaktı. Gökhan Bey, BOTAŞ'tan bağımsız olarak kendi adına bu bilgileri ilettiğini söyledi. Bu dummumuw ortaya koyuyor. Gökhan Bey uzun yıllar gaz ile ilgili kurumlarla çalıştı. Bilginin şeffafolması ve makro politikaların nasıl tespit edileceği ile ilgili olarak bize bilgi verecek. Kurumlar arası ilişki nasıl olmalı, bu konuda sektörde deneyimli bir arkadaşımız olduğu için mutlaka gözlemleri vardır. 397 sayılı kaırnn hükmünde kararname var. Ölü doğmuş bir kararname. Bununla kunılmuşbir şirket var o da kararnameye aykırı. BOTAŞ' ın ana statüsü şu anda değiştirilmiş durumda, daha liberal bir konuma geldi. Gaz temin ve dağıtımının özelleştirilmesi söz konusu. Bunu değerlendirelim, tartışalım. GASPRO, 10.5 milyarm3veririm ama verdiğim gazı dağıtacak şirkete ortak olursam diyor. Şimdi Sayın Gökhan YARDIM', dinleyelim. Buyrun Sayın YARDIM. G.ökhan...YARlliM: Teşekkür ediyorum sayın başkan. BOTAŞ'ran iki arkadaşız ama diğer arkadaşım daha çok dağıtım yönüyle ilgileniyor. Bende ilerim ve ithalat

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=