1975 Kömür 1612 Petrol 2652 Doğal Gaz 999 Nükleer 100 Hidrolik 134 TOPLAM 5497 Tablo 2. Dünya Enerji Arzı (Milyon TEP) Önümüzdeki yirmi yıllık dönemde dünyada yıllık ortalama %3 oranında bir ekonomik büyüme sağlanacağı bir dönemde dünya nüfusunun % 1 . 5 oranında artış göstereceği tahmin edilmektedir. Bu varsayımlar ışığında yapılan enerji talep projeksiyonlarına göre dünya birinci l enerji talebinin 2010 yılına kadar ortalama %2 oranında bi r hızla artacağı beklenmektedir. Kaynak bazında en hızlı üretim artışı yeni lenebili r enerji kaynaklarında beklenmektedir. Jeotermal, güneş ve rüzgar gibi kaynaklardan sağlanan enerji de %7.5 hidroli k enerji üretiminde %2.9 artış beklenmektedir. Fosil yakı dar içinde ise talebi en hızlı artan kaynak yıllık %2.5 ile doğal gaz olacaktır. -Dünya elektrik talebinin yılda %2.8 oranında bir hızla gelişeceği elektrik üretiminde ise doğal gazın payının hızla yükseleceği, 1990 yılında % 13 olan değerin 2000 yılında %16, 2010 yılında %22'ye ulaşacağı beklenmektedir. 1 980 1985 1989 1898 2166 2357 2989 2812 3093 1230 1419 1652 186 389 506 165 195 207 6468 6981 7815 Enerji Fiyatları: Dünyada enerji tüketiminin önemli bir bölümünü karşılayan petrol ve gaz kaynaklarına talep artarken fi ya darında 2000'li yıllara doğru artacağı beklenmektedir. Petrol ve gaz fiyaclarının artışı nedeniyle tüketimi n kısmen katı yakı dara yönelmesi beklenmektedir. Ancak katı yakı t1arın daha pahalı teknolojilerle yakılması, çevre teknolojileriyle birlikte kullanılması gereği ve böylece kullanım maliyetlerinin daha da artması katı yakı darın fiyat-larında da artışa neden olacaktır. Katı yakıtların fiyat artışı sıvı ve gaz yakıtların fiyat artışı ile aynı oranda olamayacaktır. Önümüzdeki 20 yılda doğal gaz fiyatlarında %50, petrol fiyatlarında %40, kömür fiyatlarında %20 civarında artış beklenmektedir. Enerji Yoğunluğu ve Verimlilik: Ülkelerin sanayi yapılarına ve coğrafi Tablo 3. Dünya EnerjiTalebinde Gelişmefer(MilyonTEP) 1990 Kömür 1036 Petrol 1 723 Doğal Gaz 785 Nükleer 425 Hidrolik 98 Diğer 21 TOPLAM 4089 OECD DÜNYA 2000 2010 1990 2000 1 142 1263 2286 2647 1936 2037 3061 3558 991 1277 1678 1974 496 515 524 608 1 28 134 184 252 53 88 34 91 4738 5314 7768 9129 @ DOĞAL GAZ DERGİSİ SAY/ 41 2010 3283 4248 2785 690 329 143 1 1478 1991 2310 3130 1717 560 216 7933 durumlarına bağlı olarak milli gelir ve kişi başına birincil enerji ve elek erik tüketi m değerleri yani enerj i ' yoğunlukları değişmektedir. Enerji tüketim yapısında, kullanılan teknolojilerde kişi leri n yaşama şeki lleri nde deği şi kli ğe gidilerek ve enerji tasarruf edilerek yoğunluk değerleri aşağıya çekilebilir yani aynı mal ve hizmet üretimi için daha az enerji kaynağı kullanılabilir. Böylece doğal kaynakların ömrü uzayacak üretim ve tüketim arasındaki çevre problemleri azalacak enerj i kaynakları için daha az finansal kaynak kullanılmış olacaktır. Yani, enerji tasarrufunu temiz ve ucuz alternati f enerj i kaynağı olarak ni teleyebiliriz. Sanayide yapılan enerj i analizleri , herhangi bir teknoloji değişikliği veya büyi.ik bi r yatırım gerektirmeksizin sadece işletmede alınacak tedbirlerle %20 oranında tasarruf sağlanabileceğini göster-mektedi r. Enerji Arz Politikaları: Enerji arz sisteminin, ihtiyacı en ucuz en güvenli şekilde sağlayacak optimal bir yapıda kurulması istenir. Bunun için göz önünde bulundurulması gereken hususlar; kaynakların bulunabilirliği , fiyat projeksiyonları, nakliye imkanları ve ülkeler arası, bölgeler arası ekonomik ve siyasi ilişkilerdir. Enerji arzında yerli kaynakların payının yüksek olması, i thal kaynakların çeşitlendirilmesi sistemin emniyeti açısından gereklidir. Ancak mevcut teknolojiler ve yapısal kısıtlamalar nedeniyle, her sektörde her türlü enerji ihtiyacının her hangi bi r enerj i kaynağı kullanılarak karşılanması mümkün deği ldi r. Örneğin; ulaştırma sektöründe sıvı yakıtların uzun bir süre daha başka bir yakıt tarafından yerleri ni n doldurulması öngörülmemektedir. Arz politikalarının belirlenmesinde önemli bir unsur da kaynaklardır. Optimal sistem çözümünde ülkedeki 1 1 1
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=