Bıılıar ve Sıc"k Sıı Y�l.al'M� .. :::.'".Hl Elektrik üretilirken, kojene- A rasyon sistemlerinin tahrik makinaları olan motor ve türbinlerin egzoz gazlarından Jı:s:ırp,iycrı Ouller'li ve motorların gövde, yağlama yağı ve turbo şarjır ünitelerinin soğutmasından kazanılan ısı enerjisi buhar,sıcak su yada hem sıcak su hem buhar olarak günlük kullanıma sunulur. Kojenerasyoo. sistani TAYLAN O Bu çalışmanın devamında, elektrik üretimin yanı sıra B üretilen sıcak su ve/veya buhar ile gerçekleştirilmiş çeşitli kojeneı·asyon uygulamalarını inceleyeceğiz. A. Absorbsiyon Chiller ile Soğutma ARTICLE Erıoıl�a1•ı""t rın:,-fldl,,r ı.◄cıt,..:ızi h.ı [r3ıcı,;, V.>J:ıbıı-ı:ıY�ı t,- ıErt'\O,;, Hııı•Jw B. Kurutma Havası Üretimi Mevcut prosesinde kurutma havası ihtiyacı olan Almanya'da kurulu bir tesis de, kojenerasyon sisteminden elektrik enerjisi üretilirken aynı zamanda geri kazanılabilir ısı enerjisi kaynaklarından sıcak hava üretilerek mevcut tesisin ihtiyacı olan kurutma havası sağlanmaktadır. C. Kızgın Yağ ve Endüstriyel ısıtma Elektrik enerjisi i htiyacının yanı sıra mevcut prosesinde kızgın yağ ve sıcak su i htiyacı olan bir tesisde, kojenerasyon ünitesinin yüksek ısı devresinden yararlanılarak kızgın yağve düşük basınçlı buhar üretilmekte aynı zamanda kojenerasyon sisteminin O.i:ıvcı.ıcıa, Saı).ıvn::ıı i;irı Solııılın.ı (.ıkrı.i. düşük ısı devresinden ise endüstriyel prosesin ısıtmasında kullanılmak üzere sıcak su üretilmektedir. D. Merkezi ısıtma Bu projede elektrik enerjisinin yanı sıra, kojenerasyon sisteminden elde edilen sıcak su ile civardaki mevcut yerleşim birimlerinin ısıtılması amaçlı, merkezi ısıtma yapılmaktadır. Böylece, bir yerleşim biriminin hem elektrik, hem de ısıtma enerjisi i htiyacı tek bir santralden sağlanmaktadır. E. Endüstriyel ve Merkezi ısıtma Vakumlu ortamda , sıcak su yada buhar ile karşılaşdığında soğutucu etki gösteren LiBr c___________ ______......:_ ________ _ __J kimyasalından yaralanılarak yapılmış olan Absorbsiyon C Chiller'ler, kojenerasyon sistemlerinden elde edilen sıcak Finlandiya'da bir ekmek fırınında kurulmuş olan bu tesisde i htiyaç olan elektrik enerjisi üretilirken, fırının i htiyacı olan buhar düşük ve yüksek basınç olarak üretilmektedir. Aynı zamanda buhar sisteminden geri kalan ısıl enerji ise eşanjörler yardımıyla merkezi ısıtma amacıyla sıcak suya dönüşmektedir. Bu uygulamada, toplam çevrim verimini arttırmak için, ihtiyaç fazlası enerjinin komşular ile paylaşılması güzel bir sosyal birliktelik örneği gerçekleştirilmiştir. Dileriz ülkemizde de, çevrim verimini yükseltmek amaçlı, ülke kaynaklarını koruma adına komşular arasında ortaklıklı kojenerasyon tesisleri kurulabilir. su ya da buhar ile tahrik edildiğinde, tüketicilerin i htiyacı olan soğutmayı da sağlayabilmektedir. Bu prensib ile, hem elektrik hem de soğutma ihtiyacını karşılayan ve Tayland'da kurulmuş bir tesis örneği görmektesiniz. Do�ol Gaz Dergısi ('S(' ı.,ı [ n7 w 40 td: l;1�,.ı2i111 9:Jtııllr",�U S�kSı.ı .. Kasım - Aralık 2001 Sayı 77
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=