İran Doğal Gazı sonunda Geldi - Bazargan ölçüm istasyonunda devanı eden test çalışmalarına katılan imalatçı firmanın bir takını eksiklikler olmasına karşın "pompalanmaya başlanabilir" onayını vermesinin ardından Türkiye'ye İran doğal gazının sevk edilmesinin yolu açıldı. 1 O Aralık akşamı saat 20.30 sıralarında da İran doğal gazının Türkiye'ye pompalanmasına başlandı. Bu arada İranTürkiye Boru Hattı Projesi kapsamında Türkiye'ye günlük 9 milyon 132 bin metreküp, yılda yaklaşık 3.3 milyar metreküp doğalgazın gelmesi öngörülüyor. BORU HATTI 2 BİN 500 KİLOMETRE Türkiye-İran Boru Hattı, Doğubeyazıt'tan Erzurunı-Sivas-Kayseri-Ankara-Konya-Seydişehir güzergahını izliyor ve hattın uzunluğu toplam 2 bin 577 kilometreyi (knı) buluyor. Proje çerçevesinde Türkiye'ye gelecek doğal gazın 57 ile dağıtılması öngörülürken, bu yöndeki çalışmaların 2003 yılına kadar tamamlanması planlanıyor. İran'dan Türkiye'ye yılda 1 O milyar metreküp doğalgaz sevkiyatına ilişkin 22 yıl süreli cloğalgaz alınısatını anlaşması, 1996 Ağustos ayında imzalanmıştı. Bu anlaşmada, doğal gaz Natural Gas of lran Finally Came sevkiyatının 1999 yılında 3 milyar metreküp ile başlayarak, 2005'cle 1 O milyar metreküpe çıkması öngörülmüştü. Anlaşma uyarınca, İran tarafından sevk edilecek gazın mülkiyeti ve riski Türk-İran sınırında BOTAŞ'a geçecek ve sınıra yakın İran topraklarında kurulan Bazargan ölçüm istasyonunda gaz ölçülecek. 2000 yılı Ocak ayında Tahran'da yapılan görüşmeler sonucunda İran cloğalgaz teslimatının başlangıç tarihinin 30 Temmuz 2001 tarihine kadar ertelenmesi kararlaştırılmıştı. Bu çerçevede de kontratsüresinin, 22 yıldan 25 yıla çıkarılarak 2026 yılına kadar uzatılması öngörülmüştü. Anlaşma uyarınca, Türkiye-İran boru hattı projesi kapsamında 30 Temmuz 2001 tarihinden itibaren doğal gaz gelmeye başlayacaktı. Ancak yaşanan aksaklıklar nedeniyle bu süreç uzamış oldu. ÇAKAN: ENERJİ KAYNAKLAR! ÇEŞİTLENECEK Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan da, yaptığı açıklamada, 8 Ağustos 1996 tarihinde İran ile yapılan Doğal Gaz Alım Satını Anlaşması çerçevesinde bu ülkeden alınması öngörülen doğal gazın 1 OAralıkgünü saat 20.30 itibarıyla Türkiye'ye sevkine başlandığını bildirdi. Açıklamaya göre, anlaşma uyarınca, bu yıl sonuna kadar, ilk yıl için öngörülen 3 milyar metreküp doğal gazın önümüzdeki günlere düşen payı olan '165 milyon metreküplük bölümü alınacak. Bakan Zeki Çakan, açıklamasında şunları kaydetti: "İran ile aramızda mevcut işletme anlaşmasına göre, Türkiye'ye sevkedilecek gazın ölçüleceği İran'claki Bazargan Ölçüm İstasyonu'nun 30 Temmuz 2001 tarihinde hazır olması gerekiyordu. Ancak o tarihte BOTAŞ ve İran Milli Gaz Şirketi heyetlerince yapılan tetkikler sonucu gaz alımına başlanılabilmesi için İran tarafınca tamamlanması gereken ölçLinı istasyonunun henüz hizmete hazır olmadığı tespit edilmiş ve yapılması gereken işler belirlenerek imza altına alınmıştı. Bu süre içinde, istasyonda tespit edilen bazı eksikliklerin henüz giderilememiş olmasına rağmen ölçüm istasyonunun sertifikalanclırılmasıyla görevli uluslararası şirketin ele onayı alınarak gaz sevkiyatına başlanmıştır." Bakan Çakan, anlaşma kapsamında gelecek yıl İran'clan 4 milyar metreküp doğal gaz alınmasının öngörüldüğünü, bu miktarın her yıl artarak 2007 yılında 1 O milyar metreküpe ulaşacağını bildirdi. '!© Tengiz-Naııarossisk Hattına Tepki Enerji Sektöründe Zirııe Big Reaction Towards Tengiz-Novorossisk Pipe-Line - Türkiye Çevre Kozası, Rusya'daki Novorossisk limanında inşa edilen petrol boru hattının açılmasıyla, Türk boğazlarından 76 milyon 500 bin ton petrolün, gemilerle geçeceğini belirterek yeni tehlikelere dikkat çekti. Türkiye Çevre Kozası sözcüsü Yüksel Üstün, "yaşanacak felaketin kutlamasını da içeren açılış törenini kınıyor ve protesto ediyoruz" dedi. Üstün, "TengizNovorossisk petrol boru hattının açılmasıyla, yılda 76 milyon 500 bin ton petrol daha, gemilerle Karadeniz ve Türk boğazlarından geçecek. Karadeniz ve Türk boğazlarından, böylece, yaklaşık 160 milyon ton tehlihli madde taşınacak" dedi. Üstün, boğazlardan, bu ilave yükün geçmesinin mümkün olmadığını vurguladı. i!© Summit at The Energy Sector - "Türkiye Enerji Forumu" 27-28-29 Kasım 2001'de İş bankası Kuleleri Oditoryumu ve Sabancı Center'da yapıldı. Forum 1 1 Oturum ve 4 çalıştaydan oluştu. Türkiye'nin yeni enerji stratejisini ve sektörün yeniden yapılanmaya, yeni gelişmelere uyum sağlayabilmesi amacıyla, Türkiye'de enerji sektöründe 21. yüzyıla yakışır yepyeni, dinamik ve akılcı bir yapı yaratmanın yollarını tartışıldığı forunıun açılış konuşmasını Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan yaptı. '!© Doaaı Gaz Dergisi 55 Kasım • Aralık 2001 Sayı 77
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=