Doğalgaz Dergisi 33. Sayı (Temmuz-Ağustos 1994)

Yakıt Enerjisi ı 00% Mettanfk l!!ne,tl T�lk Enerji � E�t • Redyoeyonla Kayıplar Suyu" o.., Egzoet Kayıpluın .Elektrlk Entnjl•I 37 .. ◄3% ::.. .., .. Kofono,..•yon Sistemi En.rjl Ak•lf• 'lSoltı..�- 1 �....---ı �.ıı.nwMT•t.ONi ""oı.- - lQI Y• ı = ' r� - • Eı.ttın -�yon Komlnlka■yon � Koni. 81� - KoJener■•yon Prensip Şeması ıo,-Keyıplan 0104.1n.ıı...-o, pahalılığı ve eldeedilen ısının (30°Csoğurma suyu) kullanılamayışı nedeniyle oda havası iledirekrolarak soğurulurlar. En çok kullanılan tipler bakım istemeyen fırçasız jenaratörler olup, entegre tahrik ve gerilim kontrolü ile donatılmışlardır. Egzoz Gazı Temizleme Sistemi Isıtma ve güç tesislerinde zararlı maddelerin sınır değerleri TA-Hava normu ile belirlenmiş olup, bu normun T.C. Çevre Bakanlığı tarafından aynen benimsenmesi beklenmektedir. Endüstriyel kullanımlarda sürekli çalışan tesislerin egzoz gazı temizleme tesisleri iledonatılması veyafakirkarışımlı mororların tercih edilmesi ile TA-Hava sınır değerlerinin altında kalınabilmektedir. Elektrik Enerjisi Komponenderi Jeneratörde elde edilen elektrik enerjisinin fabrika içinde kullanımını sağlayan komponenclerşunlardır: a) Gerilim Yiikseltici Transformato·r (Step-upTransformator): Jeneratörün alçak gerilimli enerji üretmesi durnmunda (Simko için planlanan alçak gerilim jeneratörüdür), 400V' luk gerilim bu transformatör tarafı ndan orta geri li rne dönüş türü lür (10 kV). b) Orta Gerilim Şalt Tesisi: Bu tesis üretilen elektrik enerjisinin rransforrnatörden sonra işletme içi şebekeye verilmesini veya şehir şebekesine paralel hale getirilip kullanımını sağlamaktad ır. c) Şebeke,len Ayırma Tesisi: Şehir şebekesindeki alçak gerilim, düşük veya yüksek frekans ve faz kayması gibi durumları tespit edip besleme şalterini açarak bu hataların işletme içi şebekeyi etkilemesini önleyen tesistir. Bu esnada birleşik ısı-güç modülleri çalışmaya devam ederek ve kendi frekansını ayarlayarak işletme içi şebekeyi besler. DOGAL GAZ DERGiSi SAYI. 33 117 3. BİRLEŞİK iSi-GÜÇ SİSTEMİ NDE HİDROLİK BAĞLANTILAR Isınma amacıyla kullanılan kazanlardan farklı olarak, motorlarda ısının ortaya çıkması ve bu ısının sistemden çekilmesi birdenbire olmadığı gibi, sistemin birdenbire durdurnlması da mümkün değildir. Çünkü rnoror çalıştığı sürece ısınmakta ve soğunılma zorunluluğu bulunmaktadır. Esas amacı elektrik enerjisi üretimi olan birleşik ısı- güç sisteminde o anda atık ısıya ihtiyaç olmasa bile, soğutma işlemine devam edilecektir. Ayrıca tesisin ilk planlanmasında soğutma suyunun rnorora giriş ve çıkış sıcaklıkları oldukça dar aralıklarla belirlenmiş olup, bu değerlerin otomatik kontrol sistemleri ile mümkün olduğunca sapmasız tutulması gerekmektedir. Öre yandan birleşik ısı-güç sistemi mevcut ısıtma sisremine kendi altık ısısını kullanım amacıyla aktarmak zorundadır. Böylece soğurma suyunun ihtiva ettiği sıcaklık ve basınç değerleri hem motora, hem de mevcut ısırma sisteminin gereklerine uygun olmak zorundadır. Bu sebeplerle tüm birleşik ısı-güç sisteminin kornponenrleri yani rnoror ısı değiştirici-ısı akümülatörü arasında çok iyi planlanmış bir hidrolik bağlantı sistemi ile diğer devir ayarlı pompalar, üç yollu vanalar ve çeşitli karakterdeki çevrimler gibi faktörlerden de yararlanarak projelendirilmelidir. Projelendirmeye esas olacak veriler, seçilmiş birleşik ısı-güç modülleri , atık ısının kullanılabilirliği, ısı akümülatörü kapasitesi, elektri k ve ısı enerj isi ihtiyacı olmaktadır. Göz önünde bulundurulması gereken diğer hususlar şunlardır: - Tüm ısı kaynaklarının mümkün olan en düşük sıcaklık seviyesinde kullanılması. - Pompa, vana ve eşanjörlerin belirlenmesi için basınç oranları, ve soğutma suyu debilerinin hassasiyetle hesaplanması. -Isı üretici ünitelerin ısı kullanım ünitelerinden hidrolik olarak ayrılması. - Sistemin düşmesi durumunda mevcut ısı ihtiyacını karşılayabilecek yeterli rezervin bulunması. - Motor gövde ve egzoz ısı eşanjörlerinin farklı ısınma zamanlarına sahip olması. - Isı deposunun içindeki soğutma suyu sıcaklığının çeşit!i seviyelerdeölçü !erek ısıtınasistemine kontrollü olarak verilmesi. - Amaca uygun ölçüm ve kontrol için hesscdicilerin yeterli sayıda ve doğru yerlere yerleştirilmesi. 4. BİRLEŞİK iSi-GÜÇ SİSTEMİ İŞLETME PERSONELİ Esas olarak bu sistemlerin işletilmesinde görevli personelin çok özelikli olmaları gerekmesine rağmen, bilhassa tesisin planlanması ve tesisi sırasında personelin eğitimi ve kurnlrnası hakimiyeti konusu üzerinde titizlikle durulmalıdır. Genellikle daha önce ısırma tesisinin işletilmesinden edinilen tecrlibeler m evcuc okl uğundan, bilhassa cam otomatik birleşik ısı-güç sistemlerinde tesislerin kontrolünün, bakım çalışmaları talimaclarının ve arıza sinyallerinde gerekli reaksiyonların bu personel carafındandüzenli bir şekilde yapılabileceği varsayılabilir. İşletme personelinin tesis üzerine özel bilgileri edinebilmesi ve kontrolünü yapabilmesi için işletmeyealma ve ilk

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=