Doğalgaz Dergisi 33. Sayı (Temmuz-Ağustos 1994)

talimatları uygulama aşamalarını yaşamaları gereklidir. Personelin hazır bulundurulması ve esnek çalışmaşarcları, bazı durumlarda sistemin çalışmasını tehlikeye sokabilecek küçük arızaların anında giderilmesini sağlayabilir. Ayrıca periyodik bakımların bilhassa moror ürecicileri tarafından bizzat yapılması nedeniyle ortaya çıkan yüksek bakım masrafları, bazı işlemlerin işletme personeli tarafından yapılması ile makul seviyeye çekilebilir. 5. SİSTEMİN İNŞAAT VE YERLEŞTİRME İŞLEMLERİ Birleşik ısı-güç sistemleri, gerekli yanma havası temini ve motorların yaydığı ışınım ısıları nedeniyle, güçlü vegüvenilir birhavalandırmasiscemine ihtiyaç duyarlar. Bu sebeple ve ayrıca sisteme özel diğer yardımcı işletme ve kontrol sistemleri nedeniyle Birleşik ısı-güç sistemlerinin lokal olarak kapalı hacimlere yerleştirilmeleri uygundur. İzolasyon kayıplarını önlemek amacıyla bilhassa ısı kullanıcılarına yakın olarak tesis edilmesi tavsiye edilmektedir. Makina odasının yerleşiminde moror-jeneracör, ısı değiştiricileri ve borulamanın bir bütün teşkil etmesine dikkat edilmelidir. İmkanlar elverdiğince kontrol ve şale tesisleri makina odasından ayrı olarak planlanarak bir arıza durumunda sakince durumu değerlendirme ve müdahale için karar verme şartları sağlamalıdır. Yerleşim bölgesine yakın yerde tesis edilen sistemlerde makina odasının ses izolasyonu muclaka yapılmalıdır. Bilhassa kazan dairelerinin tesis yeri olarak kullanımında makina kaidesinin yapımında kompanzacörlereve borularda cicreşim absorberlerine yer verilmelidir. Tablo 1 Tesis ile Sağlanacak Yıllık TasarrufMiktarı �!!.�-:, "'8 Oıçom ve Otomatik Kontrol Toeorıı-nt'ı :" �� 6. SONUÇ Siroko Karca] Fabrikası'na yapılması düşünülen Birleşik ısı-güç sistemi için kojenerasyon tesisinin prensip şeması Şekil 5'de, bu sisteme ait ölçüm, otomatik kontrol devresi ise Şekil 6'da verilmiştir. Fabrikaya böyle bir tesisin yapılması ile sağlanacak tasarrufmiktarı Tablo l'de özetlenmiştir. Sistemin basic geri ödeme süresi 2 , 2 1 4 yıl olarak belirlenmiştir. Siroko Kartal Fabrikası'nda birleşik ısı-güç sistemi ile elektrik ve ısı üretimi Yıllık çalışma saati Yıllık elektrik üretimi Yıllık ısı üretimi Mevcut Sistem 1) Elektrik enerjisi maliyeci 2) Isı enerjisi maliyeci 3) Yeni kazan alımı ve tesisatı 4) Toplam elektrik ve ısı enerjisi maliyeci Yıllık TasarrufMiktarı Birleşik ısı-güç sistemi net ilk yatırım maliyeci Basit geri ödeme süresi Birleşik Isı-Güç Sistemi :6300 :1054 kW x 6300 h = 6.640.200 kWh : 1566 kW x 6300 h = 9.865.800 kWh : 6.148.825.000 TL/Yıl : 2.046.586.000 TL/Yıl : 250.000.000 TL : 8.195.441.000 TL/Yıl : 8.195.411.000- 3.265.272.000 = 4.930.139.000 TL/Yıl = 1 l. 168.750.000-250.000.000 = 10.981.750.000 TL : 10.918.750.000 + 4.930.139.000 = 2.214 Yıl 1) Üretilecek elektrik ve ısının maliyeci Yıllık Gaz Tüketimi: 1.942.605 m3/Yıl Yıllık gaz maliyeci: 3.092.627.000 TL/Yıl 2) İşletme ve bakım maliyeci: 172.645.000 TL/Yıl 3) Toplam elektrik ve ısı enerjisi maliyeci: 3.265.272.000 TL/Yıl DOGAL GAZ DERGiSi SAYI. 33 118

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=