Uluslararası Enerji Ajansı'nın 32 üye ülkesi, Ortadoğu'daki savaştan kaynaklanan petrol piyasalarındaki aksaklıkları gidermek için acil durum rezervlerinden 400 milyon varil petrolü piyasaya sürme konusunda bugün oybirliğiyle anlaştı.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü tarafından Ortadoğu'daki çatışma ortamında piyasa koşullarını değerlendirmek ve arz aksamalarına yönelik seçenekleri ele almak üzere dün düzenlenen IEA üye hükümetlerinin olağanüstü toplantısının ardından acil toplu önlem alma kararı alındı.

“Karşı karşıya olduğumuz petrol piyasası zorlukları, ölçek olarak eşi benzeri görülmemiş nitelikte; bu nedenle IEA üye ülkelerinin benzeri görülmemiş büyüklükte acil bir kolektif eylemle yanıt vermesinden çok memnunum,” dedi IEA İcra Direktörü Fatih Birol . “Petrol piyasaları küreseldir, bu nedenle büyük aksaklıklara verilen yanıt da küresel olmalıdır. Enerji güvenliği, IEA'nın kuruluş görevidir ve IEA üyelerinin birlikte kararlı adımlar atarak güçlü bir dayanışma göstermelerinden memnuniyet duyuyorum.”

Acil durum stokları, her bir üye ülkenin ulusal koşullarına uygun bir zaman dilimi içinde piyasaya sunulacak ve bazı ülkeler tarafından ek acil durum önlemleriyle desteklenecek.

IEA üyesi ülkeler, 1,2 milyar varilin üzerinde acil durum stokuna sahip olup, ayrıca hükümet yükümlülüğü altında 600 milyon varil endüstri stoğu daha bulunuyor. Koordineli stok salınımı, 1974 yılında kurulan IEA'nın tarihindeki altıncı salınımdır. Daha önceki toplu salınımlar 1991, 2005, 2011 ve 2022 yıllarında iki kez gerçekleştirildi.

28 Şubat 2026'da başlayan Orta Doğu'daki çatışma, Hürmüz Boğazı'ndan petrol akışını engelledi ve ham petrol ile rafine ürünlerin ihracat hacimleri şu anda çatışma öncesi seviyelerinin %10'undan daha azına düştü. Bu durum, bölgedeki işletmecileri önemli miktarda üretimi durdurmaya veya kısıtlamaya zorluyor.

2025 yılında ortalama olarak günde 20 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü Hürmüz Boğazı'ndan geçti; bu da dünya deniz yoluyla yapılan petrol ticaretinin yaklaşık %25'ine denk geliyor. Petrol akışının Hürmüz Boğazı'nı bypass etme seçenekleri sınırlı.

IEA Sekreterliği, bu kolektif eylemin nasıl uygulanacağına dair daha ayrıntılı bilgileri zamanı geldiğinde paylaşacak. Ayrıca, küresel petrol ve doğalgaz piyasalarını yakından izlemeye ve gerektiğinde üye hükümetlere tavsiyelerde bulunmaya devam edecek.